SZANSA NA SUKCES

Zadanie realizowane w ramach programu rządowego Edukacja kulturalna 2026, dofinansowane ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego oraz z budżetu Samorządu Województwa Dolnośląskiego.

 „Szansa na sukces” to całoroczny projekt edukacyjno-artystyczny skierowany do młodzieży licealnej. Jego celem jest rozwijanie kompetencji kulturowych, kreatywności oraz umiejętności potrzebnych w pracy zespołowej – poprzez bezpośrednie doświadczenie teatru i poznawanie go od kulis.

Projekt realizowany jest przez Teatr Dramatyczny im. Jerzego Szaniawskiego w Wałbrzychu we współpracy z III Liceum Ogólnokształcącym im. Mikołaja Kopernika w Wałbrzychu oraz I Liceum Ogólnokształcącym im. Jana Kasprowicza w Świdnicy w trakcie roku szkolnego 2026/2027. Obie szkoły uczestniczą w realizacji programu jako partnerzy, a nie wyłącznie odbiorcy gotowej oferty. Część zajęć odbywa się w liceach, dzięki czemu teatr może wejść w codzienne środowisko młodzieży. Pozostałe działania realizowane są w siedzibie Teatru, gdzie uczniowie poznają funkcjonowanie instytucji, pracują w przestrzeniach scenicznych i korzystają z jej technicznego zaplecza. Cały proces zakończy się wspólnie przygotowanym wydarzeniem performatywnym. Uczestnicy projektu poznają różne obszary pracy teatralnej: aktorstwo, ruch sceniczny, pracę z głosem i tekstem, storytelling, scenografię, kostiumy, światło, dźwięk oraz rzemiosło teatralne.

Spotkają się z artystami, realizatorami, technikami i rzemieślnikami. Zobaczą, że przedstawienie jest efektem współpracy wielu osób reprezentujących odmienne zawody, umiejętności i sposoby myślenia. Dzięki temu młodzież będzie mogła spojrzeć na teatr nie tylko z perspektywy widza, lecz także osoby współtworzącej proces artystyczny.

Ważnym celem projektu jest rozwijanie umiejętności miękkich: współpracy, komunikacji, samodzielności, empatii, odpowiedzialności i kreatywnego rozwiązywania problemów. Nie będą one przekazywane w formie abstrakcyjnych zasad. Uczestnicy zdobędą je poprzez praktyczne zadania, pracę warsztatową, podejmowanie decyzji, negocjowanie pomysłów i wspólne przygotowywanie finałowej prezentacji. Projekt rozwija także kompetencje kulturowe, rozumiane jako zdolność świadomego uczestnictwa w kulturze, odczytywania języka sztuki oraz wykorzystywania narzędzi teatralnych w codziennym życiu, edukacji i komunikacji. W projekcie kreatywność nie jest traktowana wyłącznie jako umiejętność artystyczna. To również zdolność poszukiwania rozwiązań, reagowania na zmieniające się warunki, łączenia wiedzy z praktyką i patrzenia na rzeczywistość z różnych perspektyw. Podczas zajęć ruchowych młodzież będzie pracować z ciałem jako narzędziem ekspresji i komunikacji. Ćwiczenia głosowe oraz interpretacja tekstu pomogą uczestnikom precyzyjniej formułować myśli, rozpoznawać intencje i szukać własnych sposobów wypowiedzi. W ramach zajęć scenograficznych i stolarskich uczniowie poznają podstawy projektowania przestrzeni oraz konstruowania elementów scenicznych. Praca z materiałami i narzędziami będzie rozwijać wyobraźnię przestrzenną, sprawność manualną, umiejętność planowania i rozwiązywania problemów. Dla części uczestników może to być pierwsze doświadczenie tego rodzaju, dające poczucie sprawczości i otwierające na nowe obszary zainteresowań. Warsztaty techniczne pokażą młodzieży, że światło i dźwięk nie są jedynie dodatkami do spektaklu, ale pełnoprawnymi środkami budowania znaczeń. Za pomocą barwy, natężenia, rytmu i przestrzeni można tworzyć nastrój, opowiadać historię oraz kierować uwagą widza. Zajęcia storytellingowe pomogą uczestnikom budować opowieści, konstruować symbole i świadomie dobierać środki wyrazu. Kompetencje te mogą być wykorzystywane nie tylko w teatrze, ale również w komunikacji, autoprezentacji, pracy projektowej i planowaniu własnej ścieżki edukacyjnej.

Wszystkie działania będą prowadzić do przygotowania wspólnej formy performatywnej. Uczestnicy wykorzystają w niej zdobyte doświadczenia aktorskie, ruchowe, narracyjne, scenograficzne i techniczne. Praca nad finałem będzie wymagać współdziałania, dzielenia się odpowiedzialnością, negocjowania pomysłów i reagowania na potrzeby grupy. Młodzież przekona się, że twórczość nie jest działaniem odizolowanym, lecz procesem opartym na uważności, elastyczności i otwartości na propozycje innych osób. Projekt będzie realizowany przez cały rok szkolny. Systematyczna praca w stałej grupie pozwoli uczestnikom stopniowo budować zaufanie, sprawdzać różne rozwiązania, zmieniać pomysły i obserwować własny rozwój. Dzięki temu kreatywność może stać się nie tylko kompetencją artystyczną, ale również sposobem myślenia i działania. Uczestnicy odkryją, że ich pomysły mają znaczenie, że mogą wpływać na swoje otoczenie, a wspólna praca twórcza daje poczucie satysfakcji i sprawczości.

Nazwa projektu „Szansa na sukces” odwołuje się do realnej szansy, jaką młodzież otrzymuje, wchodząc w wieloetapowy proces edukacyjno-artystyczny. Warsztaty, lekcje tematyczne, spotkania z pracownikami Teatru i działania kreatywne tworzą spójną ścieżkę – od pierwszego kontaktu z teatrem, przez zdobywanie konkretnych umiejętności, aż po współtworzenie wydarzenia finałowego. Dla szkół projekt jest szansą na rozwijanie praktycznej edukacji kulturowej i budowanie trwałej współpracy z instytucją kultury. Dla Teatru – możliwością stworzenia partnerskiego modelu pracy z młodzieżą, który będzie mógł być kontynuowany w kolejnych latach.